• 'Εκαστος έχει το δικαίωμα ελευθερίας του λόγου και της καθ' οιονδήποτε τρόπον εκφράσεως - Η ελευθερια της εκφρασης είναι το θεμέλιο όλων των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, πηγή ανθρωπισμού και η μητέρα της αλήθειας

Περι Ευρωπαικής Πράσινης Συμφωνίας ο λόγος

Σε μια εποχή που όλοι αντιμετωπίζουμε μια πραγματική παγκόσμια κατάσταση έκτακτης ανάγκης, με ολοένα και συχνότερα καταστροφικά κλιματολογικά γεγονότα που επηρεάζουν όλους τους πολίτες ανεξαιρέτως, η έκκληση για ριζική αλλαγή και μεταστροφή της ισχύουσας κατάστασης δεν μπορεί να αγνοηθεί. Προκειμένου να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά αυτή η παγκόσμια πρόκληση, απαιτείται μια ισχυρή κοινή και συντονισμένη προσέγγιση. Κάθε χρόνο η Ευρωπαϊκή Ένωση υποφέρει από βαρύτατες οικονομικές επιπτώσεις λόγω της κλιματικής αλλαγής, με ζημιές οι οποίες υπολογίζονται γύρω στα 10 δις εκατομμύρια. Μόνο 5 δις εκατομμύρια κοστίζουν οι ζημιές από τις πλημμύρες, οι οποίες εξελίσσονται κάθε χρόνο στην Ευρώπη. Η Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία μπορεί να αποτελέσει την απάντηση σε όλες αυτές τις προκλήσεις καθώς δύναται να χαρακτηριστεί ως το πολυτιμότερο όπλο, στη φαρέτρα της ΕΕ, αναφορικά με τις προσπάθειες που γίνονται για αποκλιμάκωση της υπάρχουσας κλιματικής/περιβαλλοντικής κρίσης. Πρέπει να ληφθεί υπόψιν ότι, η συγκεκριμένη πολιτική, δεν θα μπορεί να υλοποιηθεί από όλες τις χώρες στον ίδιο βαθμό, καθότι κάθε χώρα έχει τις δικές της ιδιαιτερότητες. Ωστόσο, για να μπορέσει πραγματικά να υλοποιηθεί η εν λόγω Συμφωνία, τα Κράτη Μέλη, οφείλουν να εφαρμόσουν στο μέγιστο δυνατό βαθμό το μακροχρόνιο αυτό πρόγραμμα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Σύμφωνα με την Επιτροπή υπάρχουν οι πόροι για να υλοποιηθεί αυτό το νέο περιβαλλοντικό πρόγραμμα, τονίστηκε ότι θα υπάρξει και συνεργείο ιδιωτικών κεφαλαίων. Περαιτέρω σε εξαγγελία της, η Πρόεδρος Von Der Leyen, μίλησε για 100 δισεκατομμύρια μέχρι το 2030 ούτως ώστε να φτάσουμε στην επίτευξη των στόχων της Πράσινης Συμφωνίας.

H Κύπρος κατέχει όλες τις προϋποθέσεις για να είναι μία από τις χώρες οι οποίες πρωτοπορούν σε θέματα προστασίας του περιβάλλοντος και σε θέματα κυκλικής οικονομίας. Παραδείγματος χάριν, σαν νησί της Μεσογείου, έχουμε την ευλογία οι πολίτες να βλέπουμε ήλιο τις πλείστες μέρες του χρόνου, τις περισσότερες μάλιστα επικρατεί έντονη ηλιοφάνεια, άρα θα έπρεπε να αξιοποιείται κατάλληλα η ηλιακή ενέργεια. Το ίδιο ισχύει και για την αιολική ενέργεια. Το κράτος οφείλει να αντιληφθεί την αναγκαιότητα της κυκλικής οικονομίας και μιας πιο πράσινης προσέγγισης, σε θέματα που άπτονται περιβάλλοντος/κλίματος, και σε συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Ένωση να συμπορευτούν ούτως ώστε να επιτύχουν τον επιθυμητό στόχο. Αξίζει να τονιστεί, ότι, η κυκλική οικονομία έρχεται ως απάντηση στην προσδοκία για αειφόρο ανάπτυξη καθώς κατά την εφαρμογή της λαμβάνεται υπόψη η αυξανόμενη ανησυχία για την εξάντληση των φυσικών πόρων και την υποβάθμιση του περιβάλλοντος.

H Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε την Πράσινη Συμφωνία για την Κλιματική Αλλαγή η οποία καθορίζει το πως θα καταστεί η Ευρώπη η πρώτη ουδέτερη ήπειρο για το κλίμα έως το 2050, πως θα ενισχύσει την οικονομία, θα βελτιώσει την υγεία και την ποιότητα ζωής των ανθρώπων. H Συμφωνία καλύπτει όλους τους τομείς της οικονομίας, κυρίως τις μεταφορές, την ενέργεια, τη γεωργία, τα κτίρια και τις βιομηχανίες. Για να  κατοχυρωθεί, νομοθετικά, ο στόχος για κλιματικά ουδέτερη ΕΕ και εν προκειμένου να τεθεί σε ισχύ η φιλοδοξία, η Ευρώπη να είναι η πρώτη παγκόσμια ήπειρος ουδέτερη προς το κλίμα μέχρι το 2050, η Επιτροπή  παρουσίασε τον «Ευρωπαϊκό Κλιματικό Νόμο».

Με τον Ευρωπαϊκό νόμο για το κλίμα η Επιτροπή βασικά προτείνει ένα νομικά δεσμευτικό στόχο, καθ’ αυτό τον τρόπο τα κράτη μέλη της ΕΕ υποχρεούνται όπως λάβουν τα ανάλογα, αναγκαία μέτρα σε ενωσιακό και εθνικό επίπεδο για την επίτευξη του στόχου. Επίσης εν λόγω Νόμος δεσμεύει τα Κράτη Μέλη όπως μειώσουν τις καθαρές εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου στο μηδέν μέχρι το 2050. Ειδικότερα, ο νόμος περιλαμβάνει μέτρα για την παρακολούθηση της προόδου και την ανάλογη προσαρμογή των δράσεων, με βάση τα υφιστάμενα συστήματα, όπως η διαδικασία διακυβέρνησης για τα εθνικά σχέδια των κρατών μελών για την ενέργεια και το κλίμα, οι τακτικές εκθέσεις του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Περιβάλλοντος και τα τελευταία επιστημονικά στοιχεία για την κλιματική αλλαγή και τις επιπτώσεις της. Η πρόοδος θα επανεξετάζεται ανά πενταετία, σύμφωνα με τη διαδικασία του παγκόσμιου απολογισμού βάσει της Συμφωνίας του Παρισιού. Ο νόμος για το κλίμα πραγματεύεται επίσης τα αναγκαία  βήματα προς επίτευξη του επιθυμητού στόχου μέχρι το 2050:

  • Ως τον Ιούνιο του 2021 η Επιτροπή θα επανεξετάσει όλα τα σχετικά μέσα πολιτικής και, κατά περίπτωση, θα προτείνει την αναθεώρησή τους, με σκοπό την επίτευξη περαιτέρω μείωσης των εκπομπών ως το 2030.
  • Η Επιτροπή προτείνει να καθοριστεί μια πορεία σε επίπεδο ΕΕγια τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου την περίοδο 2030-2050, με σκοπό τη μέτρηση της προόδου και την εξασφάλιση προβλεψιμότητας για τις δημόσιες αρχές, τις επιχειρήσεις και τους πολίτες.
  • Ως τον Σεπτέμβριο του 2023, και στη συνέχεια ανά πενταετία, η Επιτροπή θα αξιολογήσει τη συνέπεια των ενωσιακών και εθνικών μέτρων με τον στόχο της κλιματικής ουδετερότητας και με την πορεία της περιόδου 2030-2050.
  • Η Επιτροπή θα έχει την εξουσία να εκδίδει συστάσεις προς τα κράτη μέλη των οποίων οι δράσεις δεν συνάδουν με τον στόχο της κλιματικής ουδετερότητας, τα δε κράτη μέλη θα είναι υποχρεωμένα να λαμβάνουν δεόντως υπόψη τις συστάσεις αυτές ή να εξηγούν τους λόγους για τους οποίους δεν το έπραξαν. Η Επιτροπή μπορεί επίσης να επανεξετάζει την επάρκεια της πορείας και τα μέτρα σε επίπεδο Ένωσης.

Η μετάβαση στην κλιματική ουδετερότητα θα απαιτήσει την ανάληψη δράσης σε όλους τους τομείς, από την αλλαγή των τρόπων παραγωγής ενέργειας και τροφίμων έως την αλλαγή των τρόπων με τους οποίους καταναλώνουμε αγαθά και υπηρεσίες καθώς και της φύσης της εργασίας μας και του τρόπου με τον οποίο ταξιδεύουμε. Παράλληλα με τις κυβερνητικές πολιτικές και τις κανονιστικές ρυθμίσεις, σημαντικό ρόλο θα διαδραματίσουν και οι πολίτες, οι κοινότητες και οι οργανισμοί σε όλους τους τομείς της κοινωνίας και της οικονομίας μας. Είναι μια φιλόδοξη δράση η οποία θα συμβάλει τόσο στην προστασία του πλανήτη μας όσο και στη βελτίωση της ποιότητας ζωής μας και εκ του αποτελέσματος οι πολίτες θα αποκομίσουν οφέλη όπως καθαρότερος αέρα και νερό, πιο υγιεινά τρόφιμα, κατοικίες μεγαλύτερης ενεργειακής απόδοσης, καθώς επίσης και καλύτερες εναλλακτικές λύσεις στον τομέα των μεταφορών. Εν κατακλείδι φαίνεται ξεκάθαρα η σημαντικότητα για εφαρμογή και υλοποίηση του προγράμματος. Το προαναφερθέν σύμφωνο είναι μια καινοτόμος διαδικασία και θα πρέπει όλοι να την υποστηρίξουμε ως τέτοια.

 

Παπαβασιλείου Σταμάτη

Μέλος της Δεξαμενής Νομικής Σκέψης

«Κράτος Δικαίου»

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *