• 'Εκαστος έχει το δικαίωμα ελευθερίας του λόγου και της καθ' οιονδήποτε τρόπον εκφράσεως - Η ελευθερια της εκφρασης είναι το θεμέλιο όλων των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, πηγή ανθρωπισμού και η μητέρα της αλήθειας

Η ιθαγένεια στο σφυρί V: Απειλή για το κράτος δίκαιου, της δημοκρατίας και της Ευρωπαϊκής πολιτότητας Μέρος Πέμπτο

Η σκοτεινή πλευρά της Μαλτέζικης ιστορίας και το Κυπριακό αρπακτικό σύμπλεγμα χρηματοπιστωτισμού+ανάπτυξης ακινήτων

Του Νίκου Τριμικλινιώτη,

 Εμπειρογνώμονας για θέματα ιθαγένειας το Δίκτυο Global Citizenship Observatory (GLOBALCIT)[1]

«Οι παραβιάσεις του κράτους δικαίου δεν μπορούν να γίνουν ανεκτές. Θα συνεχίσω να υπερασπίζομαι τόσο αυτό όσο και την ακεραιότητα των ευρωπαϊκών θεσμικών οργάνων μας. Είτε όσον αφορά την υπεροχή του ευρωπαϊκού δικαίου, την ελευθερία του Τύπου, την ανεξαρτησία της δικαιοσύνης ή ακόμα και την πώληση «χρυσών διαβατηρίων». Οι ευρωπαϊκές αξίες δεν είναι προς πώληση.»

Ursula von der Leyen, Ομιλία για την κατάσταση της Ένωσης το 2020[2]

 

  1. Εισαγωγή

 

Η πρόεδρος της κομισιόν αναφέρεται στη πώληση χρυσών διαβατήριων ως παραβίαση του κράτους δικαίου στην «Ομιλία για την κατάσταση της Ένωσης». Κι όμως η Κυπριακή Κυβέρνηση να εξακολουθεί να σφυρίζει αδιάφορα.  Φαίνεται ότι η ε/κ ιθύνουσα τάξη βρίσκεται σε κατάσταση βαθιάς άρνησης, ενώ όταν σωπαίνουν τα πλείστα ΜΜΕ. Μήπως η δημοκρατία έχει ήδη πληγεί πολύ σοβαρότερα απ’ ότι νομίζαμε;

Στο πέμπτο μέρος εξετάζω πως για να κατανοήσουμε το πρόγραμμα πώλησης χρυσών διαβατήριων πρέπει να το εντάξουμε σε ένα ευρύτερο πλαίσιο. Πρώτα θα δείξουμε τη σκοτεινής πλευράς του Μαλτέζικου προγράμματος με τη στυγερή δολοφονία της Daphne Caruana Galizia, τη πιο διάσημο ίσως δημοσιογράφο της Μάλτας που είχε στοιχεία για το τη διαφθορά πίσω από το πρόγραμμα πώλησης χρυσών διαβατήριων στο μικρό νησιωτικό αυτό έθνος. Στη συνέχεια θα δείξω πως αυτό όπως έχει πολλές αναφερθεί αυτό είναι απλώς η κορυφή του παγόβουνου: Εξετάζω το πως το αρπακτικό σύμπλεγμα χρηματοπιστωτισμού+ανάπτυξης ακινήτων ήρθε για να ηγεμονεύσει, αλλά σήμερα βρίσκεται επιτέλους σε μια αμηχανία για το τί δέον γενέσθαι.

 

Στο πρώτο μέρος, «Χουντικές πρακτικές, συγκάλυψη διαφθοράς και το δικαίωμα στη πληροφόρηση,[3] είχα θέσει ακροθιγώς τους λόγους που επιβάλλουν τον άμεσο τερματισμό του προγράμματος πώλησης χρυσών διαβατήριων. Επικεντρώθηκα στη απόπειρα συγκάλυψης που παραβιάζει τη βασική αρχή της προστασίας των whistleblower και του δικαιώματος στη πληροφόρηση. Στο δε  δεύτερο μέρος, «Μια παγκόσμια διαδικασία εμπορευματοποίησης της ιθαγένειας με ιδιαίτερα Κυπριακά χαρακτηριστικά»,[4] είχα εξετάσει τη διαδικασία εμπορευματοποίησης της ιθαγένειας, τη γραμμή υπεράσπισης και τις αντινομίες της από τη κυβέρνηση. Στο τρίτο μέρος εξέτασα  ποιοι επωφελούνται από το πρόγραμμα, όπως αυτό εμφανίζεται στο κυπριακό μόρφωμα. Στο τέταρτο  μέρος εξετάζω την υπόθεση της σύγκρουσης της κομισιόν με Μάλτα που είχε παρόμοιο πρόγραμμα πολιτογραφήσεων όπως το Κυπριακό για δούμε τα διδάγματα σε σχέση με τη Κυπριακή περίπτωση.

 

  1. Από τη Μαλτέζικη Μαφία στον Κυπριακό αρπακτικό καπιταλισμό

 

Σε προηγούμενο άρθρο αναφέρθηκα  στη περίπτωση της Μάλτας, καταλήγοντας ότι το πρόβλημα με τη πώληση χρυσών διαβατηρίων κάθε άλλο παρά έχει κλείσει. Όταν δολοφονήθηκε η Μαλτέζα δημοσιογράφος-blogger Daphne Caruana Galizia σε βομβιστική επίθεση τον Οκτώβρη του 2017, έσκαζε και η βόμβα για τη συνέχιση του εξαιρετικά κερδοφόρου προγράμματος πώλησης χρυσών διαβατήριων, στο οποίο εμπλεκόμενοι ήταν παράγοντες γύρω από την κυβέρνηση των Εργατικών.[5] Η υπόθεση πάνω στην οποία δούλευε  για μήνες η δημοσιογράφος περιλάμβανε τόσα εκατομμύρια ευρώ για να απειλούσε να βουλιάξει ολόκληρη την οικονομία της Μάλτα, εφόσον το πρόγραμμα ήταν χρυσορυχείο: έφερνε περίπου 850 εκατομμύρια ευρώ από τον Ιανουάριο του 2014 και μετέτρεψε το οικονομικό έλλειμμα σε πλεόνασμα σε λίγα σύντομα χρόνια, και θησαύρισαν οι παράγοντες που ήταν εμπλεκόμενοι.[6]

 

Αυτός ήταν ο πέμπτος θάνατος με βομβιστική επίθεση που μένει ανεξιχνίαστος. Ενώ συνέλαβαν κάποιους, δεν έχει ακόμα βρεθεί ο ηθικός αυτουργός.[7] Φαίνεται ότι στη Μάλτα συμβαίνει κάτι παρόμοιο όπως και στην Κύπρο: Όλα σχεδόν τα θύματα βομβιστικών επίθεση και δηλώνει αμέσως ότι «δεν υποψιάζεται κανένα», πράγμα που παραξένεψε και ένα γνωστό νομικό και πρώην κυβερνητικό εκπρόσωπο. Η αποκωδικοποίηση να είναι ίσως απλή και σημαίνει στη γλώσσα της μαφίας: «Εντάξει πήρα το μήνυμα – θα συμμορφωθώ προς τας υποδείξεις».

 

Η δολοφονία της δημοσιογράφου που εξέθεσε την οικονομική διαφθορά στη Μάλτα αποτελεί μάθημα για την Κύπρο, για όσους θέλουν αν μάθουν. Εκεί εξαναγκάστηκε τελικά ο πρωθυπουργός να παραιτηθεί. Η δολοφονία της δημοσιογράφου έχει επιφέρει κάποιες αλλαγές στη Μάλτα, όμως  η παραίτηση του πρωθυπουργού Joseph Muscat, απλώς αντικαταστάθηκε από τον Robert Abela, τον νέο ηγέτη του Εργατικού Κόμματος που παραμένει στην εξουσία.[8] Τον Οκτώβριο του 2018, ένα χρόνο μετά τη δολοφονία, η εφημερίδα Guardian δημοσίευσε ένα άρθρο που αποκάλυπτε μια μυστηριώδη εταιρεία-κέλυφος, τη 17 Black Limited, που είχε εξετάσει η δημοσιογράφος Daphne Caruana Galizia λίγο πριν από το θάνατό της. Υπάρχουν κι άλλες εταιρείες-κελύφη στον Παναμά, που ανήκαν στον υπουργό Ενέργειας και ένα δεύτερο βασικό μέλος της κυβέρνησης, επρόκειτο να λάβουν πληρωμές από την 17 Black που κανείς δεν ήξερε σε ποιον ανήκε. Το Reuters αποκάλυψε ότι ο ιδιοκτήτης ήταν επιχειρηματίας Yorgen Fenech, ο οποίος είχε επίσης το σταθμό παραγωγής ενέργειας. Ο Fenech θα δικαστεί και πιθανόν να φανεί ότι εμπλέκονται άτομα που βρίσκονται πιο κοντά στο Μουσκάτ. Πάντως, στη Μάλτα ελάχιστοι πιστεύουν ότι θα υπάρξουν διώξεις στις υποθέσεις διαφθοράς που αποκαλύφθηκαν κατά τη διάρκεια αυτής της υπόθεσης. Η δε δεξιά/συντηρητική αντιπολίτευση του Εθνικού Κόμματος είναι εξίσου, αν όχι πιο διεφθαρμένη και διαπλεκόμενη, ως εκφραστής της πιο εύπορων τάξεων της χώρας. Ωστόσο, όπως διαπιστώνει η εφημερίδα Guardian:

«Ίσως το πιο σημαντικό, η Ευρώπη έχει ξυπνήσει με τους κινδύνους που αντιπροσωπεύει η διαφθορά στη Μάλτα για το κράτος δικαίου στην ΕΕ. Και βλέπουμε τις απαρχές μιας κοινωνίας των πολιτών στη Μάλτα. οι πολίτες αισθάνονται πιο δυνατοί. Είναι τόσο σημαντικό για την οικογένεια που συνεχίζει να καλύπτεται αυτή η ιστορία. Κανείς δεν έχει καταδικαστεί ακόμη για τη δολοφονία και δεν έχει αντιμετωπιστεί η πολιτική διαφθορά. Υπάρχει ακόμα μια αίσθηση ατιμωρησίας.»

 

  1. Η κορυφή του παγόβουνου: Το αρπακτικό σύμπλεγμα χρηματοπιστωτισμός και ανάπτυξης ακινήτων

 

Αυτή η αίσθηση ατιμωρησίας όπου οι πολίτες αισθάνονται την απουσία κράτους δικαίου  ξεπερνά πολύ την μικρή Μάλτα. Η υπόθεση πώλησης χρυσών διαβατηρίων είναι τόσο Ευρωπαϊκή, όσο Κυπριακή υπόθεση: Η Κυπριακή Δημοκρατία έχει πουλήσει περισσότερα διαβατήρια από οποιονδήποτε άλλο και πολλές από τις εταιρείες που πωλούν βρίσκονται στο υπουργικό συμβούλιο.

 

Το πρόγραμμα πολιτογραφήσεων πρέπει να ενταχθεί ως απότοκο και απόληξη του ευρύτερου συστήματος στο οποίο λειτουργεί η ελληνοκυπριακή ιθύνουσα τάξη που έχει ως κύρια χαρακτηριστικά την διαπλοκή και τη διαφθορά στο DNA του.[9] Το δομικό πρόβλημα του χρηματιστικού τομέα, πυρήνας του οποίου είναι οι τράπεζες, πάει πίσω στη δεκαετία του 1980. Υπάρχει προϊστορία που πρέπει να γνωρίζουμε.[10] Πρώτα, η κατάρρευση της Βηρυτού ως οικονομικού κέντρου της ανατολικής Μεσογείου, η ανάπτυξη των ναυτιλιακών υπηρεσιών, η φούσκα που δημιούργησαν οι Ρώσοι μεγαλοεπιχειρηματίες μετά το 1990 κτλ. Χαρακτηριζόταν από γρήγορο και εύκολο κέρδος και μια συγκεκριμένη κουλτούρα του παζαριού: Είχε την θεσμοθετημένη υποτέλεια στον ανώτερο σου μέσα από «κίνητρα», «μπόνους» και επαγγελματική ανέλιξη μέσα από την σιγουριά της ατιμωρησίας που μετατράπηκε σε πραγματικότητα ασυδοσίας, κυρίως στην τραπεζική ελίτ και όλο το εξαρτώμενο πλέγμα επαγγελματικών ομάδων και συμφερόντων (μεγαλολογιστές, ελεγκτικά γραφεία, μεγαλοδικηγόροι κτλ.). Το έγκλημα του χρηματιστηρίου με τη ληστρική ανακατανομή πλούτου με συσσώρευση πλούτου στη χρηματοπιστωτική κάστα ήταν το «τέλειο έγκλημα» – δεν είχε ενόχους, απλώς δεν υπήρχε το «ρυθμιστικό πλαίσιο. Κάποιοι βρέθηκαν με εκατομμύρια, οι πλείστοι που «έπαιξαν» έχασαν. Ήταν μια κουλτούρα γνώριμη.

 

Η κουλτούρα τούτη διαπλάστηκε μέσα από τη γιγάντωση της διαπλοκής όσον αφορά στην σχέση ΜΜΕ-τραπεζικού τομέα όπου συγκαλύπτεται συστηματικά ότι συμβαίνει στον τραπεζικό τομέα, εξ ου και η στάση συγκάλυψής των κυρίαρχων ΜΜΕ, τα οποία δημιουργήθηκαν – είτε αυτό αφορούσε τη μη μείωση των  επιτοκίων, είτε το πού και πώς επενδύθηκαν τελικά αυτά τα κεφάλαια και με ποιο ρίσκο. Ακόμα και όταν άρχισαν να δημοσιοποιούνται σκάνδαλα των τραπεζών μετά από την άνοιξη του 2012, υπήρχε μια σαφής προσπάθεια των πλείστων ΜΜΕ, να τα συγκαλύψουν ή να τα αφήσουν να περάσουν στα μαλακά – ενώ μερικά πίεζαν, είτε για να περιοριστεί η έρευνα, είτε για να περιοριστεί η δημόσια συζήτηση.[11]  Τα ΜΜΕ λειτούργησαν ως μηχανισμοί  συγκάλυψης των προβλημάτων και των σκανδάλων των τραπεζών, που τεκμηριώνει την καταρχήν, έστω, θέση (η οποία έχει, ήδη, εκφραστεί και από δημοσιογράφους) ότι υπάρχει μια βαθιά διαπλοκή (και έλεγχος) των μηχανισμών πληροφόρησης με τα τραπεζιτικά συμφέροντα. Σε μερικές περιπτώσεις μάλιστα, φαινόταν ότι τα ΜΜΕ προσπαθούσαν να επιβάλουν ένα κλειστό επικοινωνιακό κύκλωμα στο εσωτερικό, για να συγκαλύψουν το πρόβλημα και τις ευθύνες των τραπεζών, οι οποίες ήταν ξεκάθαρες σε όλους τους εξωτερικούς παρατηρητές.

 

Υπάρχει όμως και η δομική διάσταση. Τα ζητήματα, τα οποία οδήγησαν στην «συστημική κρίση» των τραπεζών το 2012 (είτε ήταν η κερδοσκοπική επέκταση, είτε το ζήτημα των μπόνους κλπ.) μπορεί να αφορούν και συγκεκριμένα άτομα στον τραπεζικό τομέα, αλλά φαίνεται να έχουν μια δομική διάσταση. Και σε αυτό το πλαίσιο, μπορεί να ενταχθεί και η σχέση του τραπεζικού τομέα με τα ΜΜΕ με μερίδα των πολιτικών. Σε αυτό το πλαίσιο, το ζήτημα του ελέγχου στον τραπεζικό τομέα δεν είναι μόνο ζήτημα οικονομικής εποπτείας, αλλά και αφορά και την επιρροή αυτού του τομέα στη δημόσια ζωή. Ακόμα και μετά τη δημοσιοποίηση των προβλημάτων και των σκανδάλων των τραπεζών και τις σαφείς δηλώσεις των εξωτερικών παρατηρητών για την αντιστοιχία της κυπριακής κρίσης με αυτή της Ιρλανδίας (και της Ισπανίας), υπάρχει μια συστηματική υποβάθμιση των σχετικών ζητημάτων από τη πλειοψηφία των ΜΜΕ. Απουσιάζει η ανοικτή και ισομερής παρουσίαση – συζήτηση, όπως και η χρησιμοποίηση της ερευνητικής δημοσιογραφίας, γύρω από ζητήματα, τα οποία λογικά θα έπρεπε να είναι στο κέντρο της διερεύνησης στη δημόσια σφαίρα όπως οι οικονομικές και άλλες σχέσεις και διαπλοκή των τραπεζών με συγκεκριμένους πολιτικούς, και άτομα σε θέσεις κλειδιά στο κράτος και τις εποπτικές αρχές.

 

Κι όμως υπάρχουν ερευνητική δημοσιογραφία εκτός Κύπρου. Το παιγνίδι  της πληροφόρησης έχει ξεφύγει από τον έλεγχο των συνόρων μιας χώρας. Και τώρα τα στοιχεία για τη διαφθορά πάνε στη κορυφή. Σύμφωνα με το  Organised Crime and Corruption Reporting Project (OCCRP), τo πρόγραμμα που διερευνά και δημοσιοποιεί ζητήματα οργανωμένου εγκλήματος και διαφθοράς, αρχεία από της τώρα μη ενεργής λιθουανικής τράπεζας Ukio Bankas, που αποκτήθηκαν από το OCCRP και αναλύθηκαν από μια κοινή ομάδα από τις OCCRP, IRPI και Global Witness, αποκαλύπτουν το έργο της νομικής εταιρείας Νίκος Χρ. Αναστασιάδης και συνεργάτες ΕΠΕ που ήταν «να εκτελεί πολύπλοκες συμφωνίες που μετέφεραν ρωσικά χρήματα από και προς εταιρείες-κελύφη που δημιουργήθηκαν από και συνδέεται με την εταιρεία»[12].  Μάλιστα, το δημοσίευμα αναφέρει:

«Δύο από αυτές τις  εταιρείες-κελύφη η Batherm Ventures Ltd. και η Matias Co Ltd. – φαίνεται να είναι βαθιά συνδεδεμένα με την Troika Laundromat, ένα δίκτυο εταιρειών κελύφους που λειτούργησε από το 2006 έως το 2013, μεταφέροντας τουλάχιστον 4,6 δισεκατομμύρια δολάρια και επιτρέποντας στους χρήστες της να κρύψουν περιουσιακά στοιχεία, να αποφύγει τους φόρους ή να ξεπλένει χρήματα. Οι Batherm και Matias έστειλαν περισσότερα από 323 εκατομμύρια δολάρια στο σύστημα για διάφορους λόγους, κυρίως άγνωστοι.»[13]

 

Η δε έκθεση Moneyval για τη Κύπρο ήταν αποκαλυπτική και έκρουε τον κώδωνα για  κινδύνους του προγράμματος.  Η έκθεση MONEYVAL δείχνει ξεκάθαρα ως υψηλού κινδύνου (1) το πρόγραμμα πολιτογράφησης του Υπουργείου Εσωτερικών, (2) τους ντιβελοπερς, (3) τους παρόχους υπηρεσιών (βλ. δικηγορικά και ελεγκτικά γραφεία) των διεθνών επιχειρήσεων.[14]  Κι ενώ η έκθεση περιέχει λίγες γραμμές για τους μη κερδοσκοπικούς οργανισμούς και ό χι γιατί το Συμβούλιο της Ευρώπης εντόπισε πρόβλημα, ο υπουργός εσωτερικών σε μια πράξη Γκεμπελισμού ο οποίος επικαλείται την έκθεση MONEYVAL του Συμβουλίου της Ευρώπης ως πηγή πληροφόρησης για διασύνδεση των ΜΚΟ με την τρομοκρατία.  Αντίθετα η έκθεση καταγράφει ότι η ΚΔ άρχισε τον έλεγχο των οργανισμών αυτών για να διερευνήσει τον κίνδυνο να χρηματοδοτούνται από την τρομοκρατία. Η έκθεση καταγράφει πως τα μέτρα δείχνουν πως η Κύπρος δεν φαίνεται να αντιλαμβάνεται εις βάθος το ρίσκο χρηματοδότησης από την τρομοκρατία στους οργανισμούς αυτούς και ότι ο μηχανισμός διερεύνησης τους που έστησε η ΚΔ δεν σχετίζεται με τη διασφάλιση ότι δεν θα τυγχάνουν εκμετάλλευσης από την τρομοκρατία (σελ. 82). Η έκθεση προσθέτει πως η Κύπρος δεν εντόπισε κατηγορία των ΜΚΟ που μπορεί να είναι ευάλωτη σε εκμετάλλευση από την τρομοκρατία και επομένως δεν είναι σε θέση να εφαρμόσει έλεγχο για τον εντοπισμό κινδύνου. Ενώ η ΚΔ αποφάσισε πως ο τομέας είναι ‘medium-low risk’ (συνεχίζει η έκθεση), δεν υπάρχει καμία ανάλυση από πλευράς της κυβέρνησης που να δικαιολογεί αυτή την κατάταξη. Η έκθεση καταλήγει:

«Η απουσία στοχοθετημένης προσέγγισης μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα τη διακοπή ή την αποθάρρυνση νόμιμων δραστηριοτήτων των ΜΚΟ».[15]

 

Αυτά όλα ήταν πριν από το πρόγραμμα πώλησης διαβατήριων. Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Al-Jazeera η κυπριακή (και ευρωπαϊκή) υπηκοότητα αγοράστηκε στο διάστημα αυτό από 922 Ρώσους, 482 Κινέζους, 100 Ουκρανούς, 89 Λιβανέζους, 74 Ιορδανούς, 62 Ιρανούς 39 Αιγυπτίους και μικρότερο αριθμό ατόμων από το Αφγανιστάν, τη Συρία, τις ΗΠΑ, το Βιετνάμ, το Ισραήλ, το Πακιστάν κ.ο.κ..

 

 Όσο και να θέλει να μετατοπίσει τη συζήτηση αλλού, όσα Κυπριακά ΜΜΕ κι αν εξαγοράσει ή φιμώσει, ότι μέσο και χρησιμοποιήσει η Κυβέρνηση τη κατάσταση πλέον έχει ξεπεράσει κατά πολύ την Κύπρο. Τώρα στα υψηλά δώματα της κοινωνίας και η κάστα γύρω από το προεδρικό είναι πανικοβλημένη. Θα επιχειρήσουν απλώς να το παγώσουν για λίγο μέχρι να καθίσει ο κουρνιαχτός,   Ωστόσο, η αποκάλυψη ότι η πώληση χρυσών διαβατηρίων είναι η κορυφή του παγόβουνου μιας σαθρής κατάστασης, ενός αρπακτικού καπιταλισμού που πλέον απειλεί τη δομή της ευρωπαϊκής αρχιτεκτονικής της ιδιότητας του πολίτη της ΕΕ, το κράτος δικαίου, όπως διαπιστώνει και η πρόεδρος της κομισιόν.  

 

 

Δρ. Νίκος Τριμικλινιώτης

Συνδρομητής στη Δ.Ξ.Ν.Σ.

«Κράτος Δικαίου»

 

[1] Βλ. https://globalcit.eu/ Η έκθεση μου για τη Κύπρο είναι διαθέσιμη: Trimikliniotis, N. (2015) Country report on citizenship law: Cyprus, [GLOBALCIT], EUDO Citizenship Observatory, 2015/01, Country Reports, Retrieved from Cadmus, European University Institute Research Repository, at: http://hdl.handle.net/1814/34479

[2] https://ec.europa.eu/info/sites/info/files/state-of-the-union-speech_el.pdf

[3] Τριμικλινιώτης, Ν. (2020) Η ιθαγένεια στο σφυρί Ι: Απειλή για το κράτος δίκαιου, της δημοκρατίας και της Ευρωπαϊκής πολιτότητας , Μέρος Πρώτο: «Χουντικές πρακτικές, συγκάλυψη διαφθοράς και το δικαίωμα στη πληροφόρηση», Κράτος Δικαίου, 10 Σεπτεμβρίου 2020.

[4] Τριμικλινιώτης, Ν. (2020) Η ιθαγένεια στο σφυρί ΙΙ: Απειλή για το κράτος δίκαιου, της δημοκρατίας και της Ευρωπαϊκής πολιτότητας Μέρος Δεύτερο, «Μια παγκόσμια διαδικασία εμπορευματοποίησης της ιθαγένειας με ιδιαίτερα Κυπριακά χαρακτηριστικά», Κράτος Δικαίου, 12 Σεπτεμβρίου 2020.

[5] Lorenzo Bagnoli (2018) «Murdered Maltese Journalist was Investigating Island’s Golden Visas», https://www.occrp.org/en/, 18 April 2018, https://www.occrp.org/en/thedaphneproject/murdered-maltese-journalist-was-investigating-islands-golden-visas?fbclid=IwAR131x9Qromm8w2wPCxO1IrH7bY4tsFT321e3IV8ZoqvPTCtntyDh7Y79l4

[6] Lorenzo Bagnoli (2018)«Murdered Maltese Journalist was Investigating Island’s Golden Visas»

IRPI, 18 April 2018, https://www.occrp.org/en/thedaphneproject/murdered-maltese-journalist-was-investigating-islands-golden-visas?fbclid=IwAR131x9Qromm8w2wPCxO1IrH7bY4tsFT321e3IV8ZoqvPTCtntyDh7Y79l4

[7] Rachel Donadio (2018) «Who Murdered Malta’s Most Famous Journalist? The assassination of Daphne Caruana Galizia raises questions about the tiny island nation that has become a back door to Europe,» The Atlantic, 8/2/2018, https://www.theatlantic.com/international/archive/2018/02/who-murdered-daphne-caruana-galizia/552623/?fbclid=IwAR1iIBnlcDe7YoYgH380rC6dgp55sAj9O6cpp9zF7SbgS7BdkMXv-ZlePOQ

[8] The Guardian (2020) “Exposing Malta’s dark side: ‘Daphne’s story is far from over’ -The story of our collaborative reporting on Daphne Caruana Galizia, the Maltese journalist whose 2017 murder plunged her country into turmoil”, Juliette Garside interviewed by Sophie Zeldin-O’Neill, The Guardian, 8 February 2020, https://amp.theguardian.com/membership/2020/feb/08/malta-daphne-caruana-galizia-murder-journalist-investigation?fbclid=IwAR0eWL72Levwzx8-xZxbxGn638p6quH2mcFHHqcy9O1Alv-bILj_J6AHzWE

[9]«Δεύτερη θέση στη διαφθορά έχει η Κύπρος», Φιλελεύθερος,  7 Ιουνίου 2017.

[10] Η έκθεση Alvarez & Marshal είναι μια εξαιρετικά σημαντική ανάλυση των δομικών χαρακτηριστικών και της κουλτούρας των δύο συστημικών τραπεζών που κατέρρευσαν με το κούρεμα. Το κράτος έσωσε τις τράπεζες κρατικοποιώντας προσωρινά, απορροφώντας τα χρέη, η Τράπεζα Κύπρου απορρόφησε τη Λαϊκή. Μετά τη επανεκλογή του Αναστασιάδης έκλεισε και το Συνεργατικό: Έδωσε το κερδοφόρο κομμάτι στην Ελληνική τράπεζα και πάλι το κράτος απορρόφησε το «κακό κομμάτι». 

[11] Παναγιώτου, Α. (2013) Οι Τράπεζες, τα ΜΜΕ και οι προσπάθειες Συγκάλυψης, Μετατόπισης και Λογοκρισίας των σκανδάλων, (Η εισαγωγή, η εξέλιξη και οι αναπαραστάσεις της οικονομικής κρίσης στην Κύπρο), Λευκωσία, 2013.

 

[12] OCCRP and IRPI (2019) «Bank Records Link President of Cyprus to ‘Troika Laundromat’»14 August 2019, OCCRP  https://www.occrp.org/en/troikalaundromat/bank-records-link-president-of-cyprus-to-troika-laundromat

[13] «Records from the defunct Lithuanian Ukio Bankas, obtained by OCCRP and 15min.lt and analyzed by a joint team from OCCRP, IRPI, and Global Witness, reveal the law firm’s work executing complex deals that moved Russian money to and from shell companies created by and associated with the firm.

Two of those shells — Batherm Ventures Ltd. and Matias Co Ltd. — appear to be deeply entwined with the Troika Laundromat, a network of shell companies that operated from 2006 to 2013, moving at least $4.6 billion and enabling its users to hide assets, evade taxes, or launder money.

Batherm and Matias sent more than $323 million into the system for various reasons, mostly unknown.»

[14] Έκθεση MONEYVAL, σελ. 17-18, https://www.coe.int/en/web/moneyval/-/cyprus-should-pursue-money-laundering-from-criminal-proceeds-generated-outside-of-the-country-more-aggressively,

[15] «The absence of a targeted approach may have the effect of disrupting or discouraging legitimate NPO activities», σελ. 208.

 

Δρ. Νίκος Τριμικλινιώτης

Ο Δρ. Νίκος Τριμικλινιώτης είναι καθηγητής Κοινωνιολογίας στη Σχολή Κοινωνικών Επιστημών στο Πανεπιστήμιο Λευκωσίας. Είναι επικεφαλής της ομάδας εμπειρογνωμόνων για τα θεμελιώδη δικαιώματα στη Κύπρο για τον Οργανισμό της ΕΕ για τα θεμελιώδη δικαιώματα. Εκπαιδεύτηκε και εργάστηκε ως δικηγόρος (barrister) και είναι μέλος των ευρωπαϊκών δικτύων εμπειρογνωμόνων για την Μετανάστευση και το Άσυλο (Odysseus network), την Ένταξη, την Ιθαγένεια και το Εργατικό δίκαιο. Έχει μελετήσει θέματα όπως το κράτος, τη μετανάστευση και άσυλο, θεμελιώδη δικαιώματα, κοινωνικό φύλο, ρατσισμό και διακρίσεις, συγκρούσεις/συμφιλίωση, συνταγματικά, ιθαγένεια, ψηφιακότητες και εργασιακά ζητήματα και δίκαιο.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *